خود از ابن‌عباس روايت كرده كه گفت : در آن زمان اسب‌ها وحشى بودند و سوارى نمىدادند ، نخستين كسى كه از آنها سوارى گرفت اسماعيل بود و به‌همين‌دليل ، عرب را خاندان اسماعيل بن ابراهيم ، مىنامند . همچنين اسماعيل نخستين كسى است كه به زبان عربى سخن گفت و كلمات و الفاظ آن‌را سامان بخشيد و حرفى را سرهم نگاشت مانند « بسم اللَّه الرحمن الرحيم . » فاكهى از [ امام ] محمد بن على باقر [ عليهما السلام ] روايت كرده ، كه از ايشان دربارهء نخستين كسى كه به عربى سخن گفت ، پرسيدند . فرمود : « اسماعيل بن ابراهيم عليهما السلام وى در آن زمان پيامبر بود و سيزده سال داشت » . و گفته‌اند خداوند زمانى اسماعيل را نطق عربى بخشيد كه چهارده سال داشت . اين قول را سهيلى نقل كرده است . « 1 » گفته‌اند نخستين پيامبرانى كه به عربى سخن مىگفتند عبارت بودند از : حضرت محمد صلّى اللَّه عليه [ وآله ] و سلم ، اسماعيل بن ابراهيم عليهما السلام ، شعيب بن صالح ، هود « 2 » و بقيه پيامبران به زبان سريانى تكلّم مىكردند ، مگر حضرت موسى كه زبان وى عبرى بود ، گفتنى است كه زبان عبرى نيز از زبان‌هاى سريانى است كه ابراهيم و سپس اسحاق و يعقوب بدان سخن مىگفتند كه فرزندانشان ؛ يعنى بنى اسرائيل اين زبان را به ارث بردند و حضرت موسى نيز تورات را به اين زبان برايشان خواند . اين روايت نشان مىدهد اسماعيل نخستين كسى نيست كه به زبان عربى سخن گفته ؛ زيرا حضرت هود نيز به اين زبان سخن مىگفت و او پيش از اسماعيل بوده است . فاكهى با ذكر سند روايتى نقل كرده كه طبق آن ، جرهمىها و قطورىها نخستين كسانى هستند كه به عربى سخن گفتند ؛ وى از ابن‌اسحاق و از طريق عثمان بن ساج و بكايى خبرى دربارهء آمدن جرهمىها و قطورىها به مكه نقل كرده كه در آن آمده است :

--> ( 1 ) . الروض الأُنُف ، ج 1 ، ص 135 ( 2 ) . سخن از پنج پيامبر بود ولى در اينجا چهار پيامبر نامبرده شده است و شايد شعيب و صالح صحيح باشدكه شعيب بن صالح نوشته شده است .